vhn.bio@gmail.com

Thứ 2 - Thứ 7: 8.00 - 17.30

CSKH: 0936.653.545

GIẢI ĐÁP: "Có nên bổ sung sắt cho trẻ sơ sinh?"

21/10/2023   448 lượt xem

Tham vấn y khoa: Bác sĩ Lương Thảo - Viện Dinh dưỡng VHN Bio. 

Sắt là nguyên tố vi lượng đóng vai trò quan trọng đối với sự phát triển của trẻ đặc biệt là trẻ sơ sinh. Tuy nhiên, nhiều mẹ trăn trở rằng liệu bổ sung sắt cho trẻ từ những năm tháng đầu đời có ảnh hưởng gì xấu tới con hay không và nên bổ sung như thế nào là hiệu quả, an toàn nhất?  Vậy “ Có nên bổ sung sắt cho trẻ sơ sinh?’’ hãy cùng các chuyên gia của Viện dinh dưỡng VHN Bio tìm hiểu và giải đáp câu hỏi này thông qua bài viết dưới đây.

1. Vai trò của việc bổ sung sắt cho trẻ sơ sinh 

Mặc dù chỉ chiếm một lượng rất nhỏ trong cơ thể nhưng sắt là một trong những vi chất không thể thiếu cho hoạt động bình thường của cơ thể đặc biệt là trẻ sơ sinh. Chính vì vậy, việc cung cấp đủ sắt cho trẻ sơ sinh rất quan trọng.

1.1. Bổ sung đủ sắt giúp duy trì lượng sắt bình thường trong cơ thể của trẻ sơ sinh.

Sắt là thành phần cấu tạo nên huyết sắc tố (hemoglobin) của hồng cầu . Mà Hemoglobin có chức năng chính là vận chuyển oxy đến các tế bào giúp các mô và các cơ quan bên trong cơ thể hoạt động một cách bình thường. 

Theo nhiều nghiên cứu, nhu cầu sắt của trẻ sơ sinh thường cao gấp 7 lần so với người lớn tính theo tỷ trọng cơ thể do cần sắt để tham gia vào quá trình tạo máu, phát triển não bộ và tăng trưởng các cơ quan trong cơ thể. Khi thiếu hụt sắt trong thời gian dài có thể gây nên tình trạng thiếu máu do thiếu sắt ảnh hưởng  tới sức khỏe của trẻ như suy tim, mệt mỏi, da tái xanh, gầy yếu, kém phát triển,... Vì vậy, việc bổ sung đủ sắt cho trẻ sơ sinh đóng vai trò quan trọng cho sự phát triển toàn diện của trẻ.

1.2. Bổ sung đủ sắt  giúp trẻ sơ sinh phát triển tốt về thể chất và trí não

Vai trò chính của sắt là tham gia vào quá trình vận chuyển oxy đến khắp các tế bào trong cơ thể và giúp các cơ quan hoạt động bình thường, bao gồm cả hệ thần kinh và cơ bắp. 

Ngoài ra, sắt cũng là một thành phần của bao myelin, lớp bọc xung quanh các sợi thần kinh để bảo vệ và tăng tốc độ truyền xung thần kinh ở trẻ. Khi thiếu sắt dẫn đến các tế bào não và cơ bắp không thể hoạt động cũng như phát triển bình thường làm ảnh hưởng tới nhận thức và khả năng vận động của bé. Hơn hết, trẻ sơ sinh thiếu máu do thiếu sắt còn gặp phải những vấn đề về tiêu hóa như biếng ăn, tiêu hóa kém, kém hấp thu,... làm ảnh hưởng đến sự phát triển về thể chất của trẻ sơ sinh. Do đó, trẻ sơ sinh cần bổ  sung đủ sắt để phát triển tốt về cả thể chất và trí não.

1.3. Bổ sung đủ sắt giúp tăng cường khả năng miễn dịch của trẻ sơ sinh

Sắt có trong cấu trúc của nhiều loại enzym khác nhau trong cơ thể và còn tham gia vào một số quá trình điều hòa những enzym đó. Các enzym này tham gia vào các quá trình sinh học của cơ thể như tổng hợp DNA , tham gia các phản ứng miễn dịch,  quá trình oxy hóa khử và phản ứng viêm của cơ thể. 

Vậy nên khi bổ sung đầy đủ sắt cho trẻ sơ sinh, bé sẽ có một hệ miễn dịch khỏe mạnh hơn để chống chọi với những tác nhân như vi khuẩn, virus,... Trẻ ít ốm vặt hơn, hấp thu tốt dưỡng chất và phát triển tốt hơn.

2. Khi nào cần bổ sung sắt cho trẻ sơ sinh? 

Thông thường hầu hết những trẻ sơ sinh đều có một lượng sắt dự trữ trong cơ thể và hấp thu sắt từ sữa mẹ trong khoảng 6 tháng đầu đời. Vậy nên đối với những trẻ sinh đủ tháng và được cho bú sữa mẹ thường không cần phải bổ sung thêm sắt trong 6 tháng đầu đời. Tuy nhiên, lượng sắt dự trữ trong mỗi trẻ là khác nhau tùy thuộc vào tuổi thai, tình trạng sắt của người mẹ trong thai kỳ và khoảng thời gian bú sữa mẹ. Đặc biệt là những trẻ sinh non, thiếu tháng, nhẹ cân hoặc mẹ bầu bị thiếu sắt trong thai kỳ cần được bổ sung thêm sắt dự phòng để phòng tránh nguy cơ thiếu sắt dẫn đến thiếu máu ở trẻ sơ sinh. 

Vai trò của sắt rất quan trọng đối với trẻ sơ sinh nhưng việc thiếu hụt vi chất này ở giai đoạn đầu rất khó để nhận ra. Vì vậy khi trẻ có những biểu hiện cụ thể dưới đây các mẹ nên bổ sung thêm sắt cho bé dưới sự tư vấn và giám sát của bác sĩ:

- Trẻ tăng cân rất ít và chậm hoặc không tăng cân trong một khoảng thời gian dài

- Da dẻ xanh xao, nhợt nhạt

- Trẻ sơ sinh bú kém, không bú sữa mẹ

- Thường xuyên quấy khóc, khó chịu đặc biệt là đêm khuya

- Tay chân trẻ lạnh hơn bình thường, 

- Trẻ hay thở nhanh bất thường

- Thường xuyên ốm vặt.

3. Cách bổ sung sắt cho trẻ sơ sinh qua sữa mẹ hợp lý 

Lượng sắt có trong sữa mẹ hoàn toàn có thể cung cấp đủ nhu cầu sắt của trẻ sơ sinh dưới 6 tháng tuổi khi bú mẹ hoàn toàn. Vì vậy, tổ chức y tế thế giới (WHO) cũng khuyến nghị rằng nên nuôi con hoàn toàn bằng sữa mẹ trong 6 tháng đầu đời. Các bà mẹ nên cho trẻ bú càng sớm càng tốt, đặc biệt là ngày sau sinh vài giờ bởi lúc này lượng sắt trong sữa non của mẹ có hàm lượng sắt cao gấp 2-3  lần so với bình thường. Sắt ở trong sữa mẹ có đặc tính sinh học cao, giúp bé hấp thu sắt dễ dàng. Trẻ sơ sinh có thể hấp thu tới 50% lượng sắt trong sữa mẹ, ngoài ra đường lactose và vitamin C có trong sữa mẹ cũng làm bé tăng khả năng hấp thụ sắt nhiều hơn. Do đó, các mẹ nên cho con bú mẹ ít nhất từ 4-6 tháng sau khi sinh để có thể cung cấp đủ sắt cho trẻ. 

Sau đó, ở giai đoạn từ 6 tháng trở đi thì ngoài bú mẹ, các con cần được bổ sung thêm các thực phẩm giàu sắt và các chất dinh dưỡng khác qua các bữa ăn dặm. Tuy nhiên trẻ sinh non, nhẹ cân hay đang gặp vấn đề về tiêu hóa có thể có lượng sắt trong cơ thể thấp hơn và có nguy cơ thiếu sắt nhiều hơn, vì thế các mẹ nên bổ sung thêm các sản phẩm có chứa sắt để dự phòng nguy cơ thiếu sắt ở trẻ.

4. Hướng dẫn chế độ ăn dặm bổ sung sắt cho trẻ sơ sinh hiệu quả 

Từ tháng thứ 6 trở đi, bé cũng bắt đầu tập ăn dặm để bổ sung thêm nhiều chất dinh dưỡng hơn bên cạnh việc bú sữa mẹ. Để giúp bé bổ sung lượng sắt cần thiết cho cơ thể, các mẹ có thể tìm kiếm những loại thực phẩm giàu sắt và đa dạng hóa bữa ăn dặm hàng ngày. Không chỉ thế, để đảm bảo các chất dinh dưỡng cân bằng, các mẹ nên bổ sung cho trẻ đủ 4 nhóm chất là tinh bột, protein, chất xơ và chất béo tốt trong bữa ăn của bé. Dưới đây là một số thực phẩm giàu sắt mẹ có thể tham khảo để bổ sung vào bữa ăn dặm hàng ngày của con.

4.1 Các loại thịt đỏ 

Các loại thịt đỏ như thịt lợn, thịt bò, thịt gà,... là nguồn cung cấp chất sắt và protein rất tốt cho bé. Với 100g thịt bò xay có thể cung cấp tới 2,8mg sắt và các khoáng chất khác như kẽm, protein và vitamin. Các mẹ nên tập cho con ăn một lượng nhỏ rồi tăng dần theo nhu cầu của con. Tuy nhiên, cần phải chọn những loại thịt tươi, không gia công quá nhiều và chế biến sao cho đảm bảo dinh dưỡng và vệ sinh an toàn thực phẩm.

4.2 Các loại rau xanh và trái cây

Đầu tiên, khi mới bắt đầu ăn dặm có thể bắt đầu với các loại trái cây giàu sắt như chuối, khoai lang, bơ, đu đủ,... Các mẹ nên nghiền nhuyễn những loại trái cây này để bé dễ tiêu hóa và thích nghi dần với khẩu vị mới.

Các loại rau xanh như cải xoăn, cải bó xôi, cải bắp, rau bina,... cũng là nguồn cung cấp chất sắt, vitamin và chất xơ rất tốt cho bé. Ngoài ra, chế độ ăn nhiều rau xanh giúp trẻ giảm nguy cơ bị táo bón và đường tiêu hóa được khỏe mạnh hơn. Nếu bé chưa ăn được các loại rau này, các mẹ có thể nghiền nhuyễn hoặc thái nhỏ và trộn vào các món ăn khác để giúp bé dễ tiêu hóa hơn.

4.3 Các loại hải sản 

Một số loại hải sản ngoài chứa lượng sắt khá cao như cá ngừ, hến, tôm, cua... mà còn chứa nhiều khoáng chất dinh dưỡng và chất béo tốt như omega-3 giúp tăng cường trí não và có lợi cho tim mạch của trẻ. Tuy nhiên, hải sản thường có nguy cơ gây dị ứng ở một số trẻ khá cao nên các mẹ nên bổ sung cho trẻ vào chế độ ăn dặm từ 7 tháng trở đi và nên thử nấu ở một lượng nhỏ trước.

4.4 Các loại tinh bột và chất béo từ thực vật

Những món ăn dặm của con cung nên được bổ sung tinh bột và các loại chất béo tốt từ thực vật hoặc dầu cá để cân bằng dinh dưỡng.  Các mẹ nên đan xen các bữa chứa thịt cá và rau củ để đa dạng bữa ăn dặm hàng ngày của trẻ.

Ngoài ra, các mẹ có thể cho trẻ dùng thêm sữa công thức để bổ sung sắt và các chất dinh dưỡng nhưng cần đọc kỹ hàm lượng cũng như tránh những thành phần mà bé dị ứng hoặc không dung nạp được. Ngoài ra, các mẹ có thể cho bé ăn thêm nhiều loại trái cây chứa vitamin C ví dụ như cam, bưởi,... cũng có tác dụng tăng sức đề kháng và tăng khả năng hấp thu sắt của trẻ. 

5. Có nên dùng thuốc bổ sung sắt cho trẻ sơ sinh? 

Theo các chuyên gia, việc bổ sung đủ sắt cho trẻ sơ sinh rất quan trọng. Thiếu sắt sẽ dẫn đến nhiều hệ quả nghiêm trọng ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe của trẻ sơ sinh như chậm tăng cân, chậm phát triển thể chất và trí não, trẻ hay ốm và hệ miễn dịch yếu. Tuy nhiên, đối với những trẻ được sinh ra khỏe mạnh và đủ tháng thì chỉ cần bổ sung sắt thông qua việc bú sữa mẹ và ăn những thực phẩm giàu sắt là có thể đáp ứng đủ nhu cầu sắt của trẻ sơ sinh.

Trẻ sinh non, nhẹ cân hoặc bà mẹ thiếu máu trong thai kỳ thường xuyên có lượng sắt dự trữ trong cơ thể thấp hơn tiêu chuẩn, do đó, cần được bổ sung thêm sắt để đảm bảo sức khỏe của trẻ. Theo khuyến cáo từ các bác sĩ và Hiệp hội Nhi khoa Hoa Kỳ việc bổ sung sắt cho trẻ sinh non cần được thực hiện từ tháng thứ nhất đến khi trẻ tròn 12 tháng tuổi với liều lượng khoảng 2mg/ngày. 

Ngoài ra, khi trẻ đang bị thiếu sắt cần phải xác định rõ tình trạng thiếu sắt của trẻ thông qua các xét nghiệm cụ thể để có thể lựa chọn phương pháp điều trị hiệu quả nhất. Do đó, để đảm bảo sức khỏe và phát triển tối đa cho trẻ, các bậc cha mẹ cần lưu ý đến việc bổ sung sắt cho con mình theo đúng chỉ định của các bác sĩ và tuyệt đối không tự ý sử dụng thuốc bổ sung sắt cho trẻ sơ sinh. Điều này giúp tránh được các tác dụng không mong muốn gây hại đến sức khỏe của trẻ.

6. Thuốc bổ sung sắt cho trẻ sơ sinh loại nào tốt?

Thuốc sắt chỉ nên sử dụng khi có chỉ định cụ thể từ chuyên gia y tế. Trên thị trường hiện nay có rất nhiều dạng bào chế thuốc sắt khác nhau như viên nén, viên nang, viên sắt kết hợp với nhiều loại vi chất khác như kẽm, vitamin và các acid amin,.. Tuy nhiên, để bé hấp thu sắt được một cách tốt nhất, các mẹ nên lựa chọn các sản phẩm thuốc sắt dạng lỏng như siro hoặc dung dịch. Hiện nay, chủ yếu có 3 loại sắt đó là:

- Sắt vô cơ: là dạng muối vô cơ của sắt, phổ biến nhất là sắt II sulfate. Tuy có giá thành rẻ nhưng sắt vô cơ có mùi vị tanh khó uống khiến trẻ dễ bị nôn trớ và hấp thu chậm dễ gây tác dụng phụ lên đường tiêu hóa như táo bón, đau bụng, đi ngoài phân đen. 

- Sắt hữu cơ tổng hợp: là dạng muối sắt với gốc muối hữu cơ như bisglycinate, gluconate, fumarate hay polymaltose. Thông thường các thực phẩm chức năng bổ sung sắt cho trẻ sơ sinh đều là dạng sắt hữu cơ, có hương vị của các loại trái cây, dễ uống ít bị tanh và không gây kích ứng cho trẻ.

- Sắt hữu cơ sinh học:  là một loại sắt non-heme bởi chúng được chiết xuất trực tiếp từ thực vật. Sắt hữu cơ sinh học là một loại sắt mới được nghiên cứu và xuất hiện trên thị trường trong thời gian gần đây. Hiện tại, sắt hữu cơ sinh học có thể coi là một loại sắt ưu việt nhất bởi sự hấp thu dinh dưỡng cao và độ an toàn, lành tính của chúng đối với cơ thể đặc biệt là với trẻ sơ sinh. 

Để trẻ có thể hấp thu sắt một cách tốt nhất mẹ nên lựa chọn những sản phẩm hoặc thuốc sắt hữu cơ sinh học để bổ sung cho con. Bên cạnh đó, để sử dụng các loại thuốc bổ sung sắt hiệu quả nhất cha mẹ cần lưu ý một số điểm sau:

- Sắt được hấp thu nhiều nhất khi đói, nên cho trẻ uống sắt trước bữa ăn 1 giờ hoặc sau bữa ăn 2 giờ.  Trong trường hợp, bé bị kích ứng dạ dày thì có thể sử dụng thuốc sắt trong hoặc ngay sau bữa ăn để giảm các tình trạng như đau bụng, nôn,...

- Nên sử dụng thuốc sắt với liều lượng vừa đủ theo chỉ định của bác sĩ để tránh những tác dụng phụ khi dùng quá liều sắt.

- Tránh bổ sung canxi và magie cùng lúc với sắt vì hai chất này có thể gây giảm hấp thu sắt vào trong cơ thể.

- Các mẹ nên ưu tiên các sản phẩm có nguồn gốc từ thiên nhiên, an toàn, lành tính, có nguồn gốc rõ ràng để giúp bổ sung sắt cho trẻ sơ sinh được hiệu quả nhất.

SMARTY là sản phẩm bổ sung Sắt Bio Organic có nguồn gốc từ tinh chất mầm đậu đen, được sản xuất dựa trên quy trình Công nghệ sinh học Bio Organic của Hoa Kỳ, giúp chuyển hóa, hấp thu sắt cao gấp 3,33 lần so với các dạng sắt hữu cơ thông thường.
Tổ hợp các vitamin nhóm B, vitamin C được nhập khẩu từ DSM Nutritional Products Malaysia theo tiêu chuẩn châu Âu cùng tinh chất Lô Hội hiệp đồng tác dụng với Sắt, Đồng Bio Organic giúp hỗ trợ tăng cường tiêu hóa, giúp ăn ngon miệng, cơ thể tăng hấp thu dinh dưỡng để tăng cân tự nhiên, tăng cường sức đề kháng, tăng cường thể lực.

6. SMARTY - Sắt hữu cơ sinh học cho trẻ đầu tiên tại Việt Nam 

SMATRY là sản phẩm bổ sung sắt hữu cơ sinh học có nguồn gốc từ tinh chất mầm đậu đen, được sản xuất dựa trên quy trình Công nghệ sinh học Bio Organic của Hoa Kỳ, giúp chuyển hóa, hấp thu sắt cao gấp 3,33 lần so với các dạng sắt hữu cơ thông thường.

Tổ hợp các vitamin nhóm B, vitamin C được nhập khẩu từ DSM Nutritional Products Malaysia theo tiêu chuẩn châu Âu cùng tinh chất Lô Hội hiệp đồng tác dụng với Sắt, Đồng Bio Organic giúp hỗ trợ tăng cường tiêu hóa, giúp ăn ngon miệng, cơ thể tăng hấp thu dinh dưỡng để tăng cân tự nhiên, tăng cường sức đề kháng, tăng cường thể lực.

 

 

 

SMARTY sở hữu những ưu điểm vượt trội, được các chuyên gia đánh giá cao, được hàng vạn bà mẹ Việt tin dùng:

- SMARTY được nghiên cứu và tạo ra nhờ ứng dụng Công nghệ sinh học Bio Organic hiện đại theo quy trình sản xuất của Hoa Kỳ và là sản phẩm sắt hữu cơ sinh học cho trẻ đầu tiên tại Việt Nam. Tạo ra nguồn nguyên liệu hữu cơ sinh học đạt chuẩn, hàm lượng dưỡng chất gấp hơn 1.000 lần so với tự nhiên.

- Các vi khoáng sinh học (Sắt Bio Organic và Đồng Bio Organic) được hấp thu lên đến 90%, gấp 3,33 lần so với sắt và đồng hữu cơ tổng hợp. Vì vậy, sản phẩm không gây nóng trong,  không gây táo bón cho trẻ.

- Tổ hợp vitamin nhóm B, vitamin C được nhập khẩu từ DSM Nutritional Products Malaysia theo tiêu chuẩn châu Âu giúp bổ sung thêm các loại vitamin và tăng khả năng hấp thu sắt vào trong cơ thể của trẻ.

- Sản phẩm có thành phần 100% tự nhiên an toàn lành tính, không để lại tồn dư, tự đào thải hết lượng dư thừa sau 10 tiếng.

Hy vọng qua bài viết này, bạn sẽ hiểu rõ về việc có nên bổ sung sắt cho trẻ sơ sinh hay không và bổ sung sắt như thế nào là hiệu quả nhất. Từ đó, có thể bổ sung sắt cho trẻ sơ sinh giúp bé có thể phát triển một cách khỏe mạnh và  toàn diện về mọi mặt. Mọi thắc mắc xin vui lòng liên hệ liên hệ qua website chính thức: https://vhnbio.vn/ hoặc Fanpage chính thức: Dinh dưỡng thông minh VHN Bio


 

Bài viết liên quan

Mách mẹ top 05 bánh ăn dặm cho bé từ 5- 7 tháng tuổi

Trong giai đoạn ăn dặm của trẻ, ngoài các loại đồ ăn dặm phổ biến như cháo ăn dặm, bột ăn dặm, sữa, phô mai.. thì mẹ có thể lựa chọn bánh ăn dặm cho bé để bổ sung thêm bữa phụ nhằm đáp ứng nhu cầu dinh dưỡng hằng ngày của trẻ, đa dạng khẩu phần ăn dặm và kích thích trẻ ăn nhai.

Dưới đây là 05 loại bánh dặm cho bé đầy đủ dinh dưỡng,  hương vị thơm ngon mẹ có thể tham khảo nhé.

 

Bột ăn dặm cho bé- Mách mẹ cách lựa chọn 07 loại bột phổ biến nhất hiện nay

Bột ăn dặm cho bé trở thành sự lựa chọn đầu tay của hàng triệu bà mẹ bởi sự tiện dụng, dễ pha, dễ bảo quản mà vẫn cung cấp đầy đủ dinh dưỡng cho trẻ. Chỉ mất vài phút là bé có ngay một bát cháo thơm ngon, rất phù hợp với những bố mẹ bận rộn, không có nhiều thời gian cho việc nấu nướng. Vậy bột ăn dặm nào là tốt cho trẻ? Mẹ cùng theo dõi bài viết dưới đây nhé. 

 

Kem chống nắng cho bé - Tất tần tật những điều mẹ cần biết

Ánh nắng mặt trời chứa rất nhiều tia UV gây hại đến làn da của trẻ và việc sử dụng kem chống nắng là điều rất cần thiết. Vậy dùng kem chống nắng cho bé như thế nào để có hiệu quả? Các mẹ hãy cùng tìm hiểu chi tiết qua bài viết này.

 

MÁCH MẸ CÁCH TẠO THỰC ĐƠN ĂN DẶM CHO BÉ TỪ 5 ĐẾN 8 THÁNG TUỔI

Cơ thể bé trong năm đầu đời phát triển rất nhanh, 5 tháng sau sinh bé có cân nặng gấp đôi lúc mới đẻ, sau một năm cân nặng tăng gấp 3. Vì vậy đòi hỏi nguồn năng lượng rất lớn để có thể đáp ứng được sự tăng trưởng này. Đồng nghĩa với việc mẹ phải tạo được một chế độ ăn dặm cân đối, hợp lý, hiệu quả cho trẻ. 

 

Đăng ký tư vấn

Mẹ để lại thông tin để bác sĩ, dược sĩ VHN hỗ trợ nhé